Явган аялал - Аялал төлөвлөлт зохион байгуулалтын тухай миний бодол
Trekking Mongolia-Mongolia ExpeditionsЯвган аялал - Монгол оронд хамгийн хөгжих боломжтой, нөөц ихтэй аяллын төрөл юм.  Монголын аялал жуулчлалын компаниудын бүтээгдэхүүнүүдийг судалж үзэхэд Монголын нутагт хийж буй явган аяллуудыг бүс нутгаар нь Алтайн нурууны, Хангай нурууны, Хэнтий нурууны, Хөвсгөлийн уулсын, Говийн бүсийн гэж хувааж болох юм.  Дээрхи бүс нутгуудад голчлон явган аялалууд зохион байгуулагдаж байна.  Алтайн нурууны Таван Богд уул, Хотон хурган нуурын орчим, Цамбагарав, Хөх Сэрхийн нуруу, Хархираа Түргэний уулсаар баруун бүсийн явган аяллууд голчлон явагддаг.  Хангай нуруунд бол Отгонтэнгэр уул, Эрхэт хайрхан, Найман нуур, Суварга хайрхан, Тэрхийн цагаан нуурын орчим бүс нутагт явган аяллууд явагдаж байна. Дархадын хотгор, Улаан тайга, Зүүн баруун тайга, Хөвсгөл нуур, Хорьдол Сарьдагийн уулсаар Хөвсгөлийн уулсын голлох явган аяллууд зохион байгуулагддаг бол Хэнтий нуруунд Асралт хайрхан, Алтан Өлгий, Хагийн хар нуурын чиглэлүүдэд голдуу явагдаж байна.
"Явган аялал - Аялал төлөвлөлт зохион байгуулалтын тухай миний бодол" цааш унших »
GPS хүлээн авагчаар газарзүйн солибцол тодорхойлох, явсан замыг системд бүртгэж хадгалах.
 GPS хүлээн авагчаар (i) газарзүйн солибцол тодорхойлох, (ii) явах замыг системд бүртгэж хадгалах GPS хүлээн авагч нь сонгосон цэгийн байршилийг тодорхойлох, сонгож хадгалсан цэгийн чигийг заахаас гадна, хөдөлгөөнийн үед явж буй замыг тэмдэглэн системдээ хадгалж явдаг. GPS хүлээн авагчаар (i) газарзүйн солибцол тодорхойлож, тухайн цэгийг тэмдэглэхдээ доорхи дэс дарааллыг баримтална. -      GPS-ийг сонгосон цэг дээрээ байрлуулж, GPS дээрхи pwr товчийг гурван секунд дарж асаана. -      GPS нь хиймэл дагуулаас илгээх дохиоллыг хүлээн авч дуустал (цаг агаарын байдлаас хамааран дээд тал 14-15 минут) хүлээнэ. -      GPS нь хиймэл дагуулын дохиог хүлээн авч сонгосон цэгийн байршилийг газарзүйн солибцлоор тодорхойлж гаргана.  Мөн далайн түвшнээс хэдэн метрт байгааг нарийвчлан зааж харуулна. -      Солибцлыг хадгалахын тулд page товчийг дарж меню цэс рүү орно.  Меню цэснээс Mark гэснийг сонгож enter товчийг дарж орно.  Энд тухайн цэгийн байршилд нэр (Жишээ нь: Шатахуун түгээгүүр г.м.) өгөхийн сацуу утгыг даруй илэрхийлэх дүрсийг (шатахуун түгээгүүрийн станцийн зураг) сонгон авч цэг дээр зоож өгдөг давуу талтай. -      Сонгосон цэгийн нэрийг өгч ОК товчийг дарж хадгална.   (ii) явах замыг системд бүртгэж, хадгалахад дээрх үйлдлийг хийгээд үргэлжлүүлэн: -      Системийг асаалттай үлдээснээр дараагийн очиж тэмдэглэх цэг хүртэлх явсан замыг тэмдэглэж хадгалдаг. Дараа нь тухайн явсан замаа том, жижиг масштабаар эргэн харж болдог.    GPS хүлээн авагчаар сонгосон цэгийн чиглэлийг барьж явах GPS-ийг хэрэгтэй нөхцөлд ашиглахаар авч явахаасаа өмнө дайрч өнгөрөх, очих цэгүүдийн солибцлийг дээрх байдлаар урьдаас оруулан, системд хадгалж болдог.  Тухайн очих цэгийг системээр хайхдаа доорхи үйлдлийг дараалан хийнэ: -      GPS -ийн page товчийг дарж меню цэс рүү орно.  Меню цэснээс waypoint гэснийг сонгон enter товчийг дарж орно. -      Сонгосон цэгийн нэрийг сонгож enter товчийг дарна. GPS хүлээн авагч - E-treks-      Дараагийн хуудсанд сонгосон цэг рүү явах go to гэсэн сонголтыг сонгож enter товчийг дарна.  Ингэснээр сум гарч ирж чиглэх ёстой зүгийг зааж өгдөг.  Гэхдээ замд учрах уул, гол гэх мэт саадыг тойрох замыг заалгүйгээр зорьсон зүгийг чиглүүлэн заах тул (i) уул, толгод, гол зэргийг даваа, гарамаар нь чигээс ангид тойрч явах ёстойг анхаарах, (ii) шулуун шугамаар чигийг зааж буй тул зайн нэгжид, тухайлбал километрийн зөрөө гарахыг анхаарах хэрэгтэй. Мөн системийг асаавал нүүр хуудсанд нь (i) луужин байх бөгөөд, (ii) оршин байгаа цэгийг д.т.дээш хэдий өндөрт байгааг зааж, (iii) явж буй хурдыг тодорхойлдог.  
"GPS хүлээн авагчаар газарзүйн солибцол тодорхойлох, явсан замыг системд бүртгэж хадгалах." цааш унших »
GPS системийн тухай
GPS систем нь дэлхийн аль ч цэгт байгаа GPS хэрэглэгчийн байрлалыг 3 хэмжээсээр (уртраг, өргөргийн солибцол болон байршилийн өндөр) тодорхойлох сансрын хиймэл дагуулуудын цогц систем юм.  GPS систем нь доорхи гурван хэсгээс бүрдэнэ. -      Сансарын хэсэг -      Газрын хяналтын хэсэг -      Хэрэглэгчийн хэсэг GPS системийн цэгийн байршилийг тогтоох үйл ажиллагаа нь хоногийн 24 цагийн туршид, дэлхийгээс 7,440 км зайд хоорондоо 60 хэмийн өнцгөөр байрлах 6 тойрог замаар эргэх нийт 24 хиймэл дагуул, газрын хяналтын таван станцын тусламжтайгаар явагдана.  Цэргийн зориулалтаар ашиглаж байсан энэ системийн үйлчилгээг орчин үед иргэний болон арилжааны чиглэлээр өргөн ашиглах болов.  Энэ системийн үйлчилгээ нь төлбөргүй бөгөөд хэрэглэгчийн тоонд хязгаар тавидаггүйгээрээ онцлог юм. GPS системийн үйлчилгээ нь объектын байрлал, хөдөлгөөний хурдыг тодорхойлохоос гадна сонгосон чиг, чиглэлийг заах үүргийг гүйцэтгэдэг.  Ямар нэгэн объект эсвэл хүмүүсийн байгаа байрлал, цаг хугацааг тодорхой мэдэх шаардлагатай хэн болов ч GPS системийн үйлчилгээнээс мэдээлэл авах боломжтой. GPS-ээр хүлээн авсан мэдээллээр газрын зураглал, замын зураглал хийх, нэг цэгээс нөгөөд хүрэх чиглэлийг заах, тээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөнийг хянах, урьдчилан тодорхойлсон чухал хэрэгцээт цэгийн байрлалыг сануулах, газрын зурагт оруулах зэрэг маш олон зорилгод ашиглаж болно.
"GPS системийн тухай" цааш унших »
Байр зүйн зургийн тухай товч ойлголт.
Байр зүйн шинжлэх ухаан нь дэлхийн гадаргуугийн тэгш бус бүх хэлбэр дүрс, гадаргуу дээр оршиж буй байгалийн болон орон нутгийн бодит зүйлсийг математикийн тодорхой хуулийн дагуу цаасан дээр хавтгайн байдалд тусгай таних тэмдгээр дүрслэн үзүүлэх бүх аргуудыг судалдаг шинжлэх ухаан юм.  Байр зүй нь шинжлэх ухааны биеэ даасан салбар бөгөөд маш эртний шинжлэх ухаан юм. Байр зүйн буюу топографийн зураг гэдэг нь газрын гадаргуугийн үндсэн элементүүдийг маш нарийвчлалтай тодорхой үзүүлсэн газрын зураг юм.  Топография гэдэг нь газар орныг зурж бичих гэсэн утгатай грек үг юм.
"Байр зүйн зургийн тухай товч ойлголт." цааш унших »
Mongolian Embassies, and Consulates in the world.
Монгол улсаас гадаад улс оронд ажиллаж буй элчин сайдын яам болон өргөмжит консулын газруудын холбогдох хаяг, холбоо барих мэдээллүүдийг дор нийтлэв. Mongolian Embassies, and Consulates in the world:
Find out the addresses of Mongolian Embassies, Consulates and Missions which are located around the world.
"Mongolian Embassies, and Consulates in the world." цааш унших »
Сөөгтийн агуй - Монголын хамгийн гүн агуй.

Сөөгтийн агуйСөөгтийн агуй нь Хэнтий аймгийн Дадал сумын нутаг Галтайн голын цутгал Сөөгтийн голын хөндийн баруун гар талд Живхээстэйн голын зүүн салаанд орших хадархаг уулын ар шилд хүний нүдэнд харагдахааргүй газарт оршино. GPS солибцол: N 49°10' 18", E 110°58'40", д.т.дээш 1199 метр.  Сөөгтийн агуй нь 70 орчим метр урт, босоо тогтоцтой агуй юм.  Энэ агуй нь монгол нутагт мэдэгдэж босоо тогтоцтой агуйнуудын хамгийн гүн агуй юм.  Сөөгтийн агуйг зарим ном болон guidebook-т Галтайн агуй гэж нэрлэсэн байх нь бий.  Сөөгтийн агуйн ерөнхий урт нь 72 метр урт, гүн нь газрын гадаргуугаас 45 метр төгсөх бөгөөд хөндлөнгөөр 36 метр үргэлжилнэ.  Уг агуйд салаалсан хонгил нүх байхгүй.  Агуйн адарт том жижиг нүх сүв элбэг, заримаас нь ус дусалж мөсөн унжлага тогтсон байдаг.  Агуйд унжуу болон ургаа бана ажиглагдаагүй.  Агуйн ерөнхий хэлбэр нь хүүдий маягтай.  Хүүдий маягийн босоо агуйд агаарын солилцоо муу явагддаг учраас хорт хий үүсэх боломжтой байдагийг анхаарахад илүүдэхгүй биз.  Ялангуяа зуны улиралд агаарын солилцоо зогсож хорт хийн хуримтлал бий болох талтай.  Уг агуйд зуны улиралд хүрэхэд нэн бэрх. Өвлийн улиралд очвол зүгээр байдаг.   Агуйд орохдоо аюулгүй байдлыг сайн хангаж орох хэрэгтэй.  Агуйн аманд машинаа ойртуулж машинаас бэхэлгээ хийж орвол зүгээр. Ганц нэгээр эл агуйд орох боломж байхгүй. Уг агуй нь улсын хилд маш ойрхон учир газар сайн мэддэг хүнээр газарчлуулж очих хэрэгтэй. Мөн хилийн зурваст зорчих зөвшөөрлийн бичгийг хилийн цэргийн удирдах газраас авах хэрэгтэй. Уг агуйд анх 1988 онд ШУА-ийн дэргэдэх Хангай-Говь багийнхан орж хэмжээ, эзэлхүүнийг нь тогтоож паспортжуулсан гэдэг.

 

Алмас - Хүн гөрөөсний тухай баримтууд
Хүний үүсэл хөгжлийн талаар эрдэмтэд өнөөг хүртэл судалсаар ирсэн билээ. Түүний дотор алмас буюу хүн гөрөөсний тухай ам дамжсан яриа хөөрөө дэлхийн олон улс оронд байдаг билээ. Алмасны тухай эрт эдүүгээгийн олон ном сударт дурдагдсан байх юм.  Алмас бол хүн үүссэг цагаас эхлэн хүнтэй зэрэгцэн амьдарч, байгалийн урт хугацааны шалгарлын явцад дэлхий дээр устан үгүй болж буй хүн төрхт нэгэн зүйлийн  зэрлэг садан төрөл юм гэсэн таавар эрдэмтдийн дунд байдаг.  Эртний дорно дахины судар шастирт алмасыг " сан шин" " рийдэг саншин" гэж тэмдэглэсэн байх ба энэ нь хүн гөрөөс гэдэг утга илэрхийлдэг байна.  Хадны сүг зурагт алмасыг аргаль, янгир, буга, гөрөөс даган явж буй байдлаар дүрсэлсэн байх нь олонтаа.   Монголчууд эртнээс л хүн гөрөөс алмасны талаар мэддэг ард түмэн байжээ.  Алмасыг монголчууд хүн гөрөөс, өвөг гөрөөс, хүн хар баавгай, хүн хар гөрөөс, хүн аюу, хар авхай, загийн шар эмгэн гэх мэтээр заавал хүнтэй холбон нэрлэдэг байсан байх юм.  Монголд алмас хэмээх хүн гөрөөсийг хайж дорвитой судалгаа хийсэн хүн бол Равжирын Равжир юм. Тэрээр алмасын мөрөөр Монгол Алтайн нуруугаар 1340 хоног аялж олон арван домог, хууч яриануудыг цуглуулж, хэд хэдэн удаа алмасны мөрийг олж хэвжүүлж буулган авсан байдаг бөгөөд тэрээр гурванч удаа алмасыг харсан гэдэг.  Равжир өөрийн судалгааны ажилын үр дүнгээ нэгтгэн "Алмас сурвалжилсан тэмдэглэл" " Энэ хүн мөн үү" хэмээх ном хэвлүүлсэн байдаг.  Түүний Алтайн нуруунд явуулсан судалгааны ажлыг БНМАУ-ын ШУА түүн дотор академийн ерөнхийлөгч Б. Ширэндэв, Б. Ренчин, доктор Д. Майдар гуай нар ил далдуур дэмжиж, горьдлого тавьж байжээ.  Алмасыг барихын тулд бүр Сайрын уулыг цэргээр бүслүүлэхийг хүртэл оролдож байсан гэдэг яриа Ховд аймгийн Эрдэнэбүрэн сумын хөгшчүүлийн дунд байдаг. 
"Алмас - Хүн гөрөөсний тухай баримтууд" цааш унших »
Шар Ханангийн агуй

Дундговь аймгийн Өндөршил сумын нутаг  Өлзийт Өндөр модот уулын ар шилд 1400 метрийн өндөрт, N45 35'0.7", E108°19'14.1" солибцолд, хөндийлжийн гаралтай Шар Ханангийн агуй оршино.  Агуйн ам холоос харагдахгүй.  Агуйн аманд тулж ирэхэд сая харагдана.  Агуй нь зэргэлдээ байрласан том жижиг хоёр амтай.  Агуйн нийт урт нь 170 метр, хэвтээ босоо хосолмол тогтоцтой.  Агуйн амаар орж  10 гаруй метр уруудвал 10-аад метр өндөр, 20 гаруй метр өргөнтэй танхимд орно.  Агуй дотроо баруун зүүн зүг салаалсан үндсэн хоёр хонгилтой.  Түүний нэг нь 56 метр, нөгөө нь 90 метр урт.  Агуйн адарт жоншны талстууд гэрэлд солонгорон харагдана.  Энэ агуйд судалгаа хийсэн Ю.М. Морвиль, С.И. Рассказчиков, Д.И. Сагалуев нар Шар Ханангийн агуй, Хэцүү Тээгийн агуйн шохой чулууг 600 сая жилийн настай гэж тогтоожээ.  Шар Ханангийн агуй руу орох цооног 70° орчим градусын налуутай тул агуйд орохдоо мэргэжлийн багаж хэрэгсэл, олс, карбин, бэхэлгээ сайн хийж орох хэрэгтэй.

Богд Очирваань Отгонтэнгэр уулын тухай товчхон
  Богд Очирваань Отгонтэнгэр уулБогд Очирваань Отгонтэнгэр уулыг Монголчуудыг эрхшээн тэтгэгч Догшин Их Бурхан Богд Очирвааны дүр гэдэг. Отгонтэнгэр уулыг Бурхан багшаас замбуулинд хайрласан таван их тэнгэр уулын отгон нь гэсэн домог ч байдаг байна. Тэнгэрийн цэнхэрлэгт бүтсэн, сэтгэлийн цэнхэрлэгт оршсон, мөнхжин­гийн цаглашгүйд амьсгалсан язгуур дээд Очирваань мон­гол хүн бүхнийг өлгий дээрээ инээмсэглэн тосон авч ав­рал­даа багтаадаг байна. Очирваань бурханыг нэгэн үзүүрт сэтгэлээр сүсэглэн явбаас сүсэглэсэн хүнийг есөн үед нь элбэрлийн сахиу­сан­даа авран хамгаалдаг. Монголчууд яагаад Алтайн сүрлэг цаст оргилыг төрийн хэмжээнд тахидаггүй мөртлөө Отгонтэнгэр уулыг Хан Хэнтий уулын адил төрийн хэмжээнд эртнээс тахиж ирсэн юм бол?...Яагаад Отгонтэнгэр... Богд Очирваань гэж нэрлэсэн юм бол?... Отгон­тэнгэр хэмээх энэхүү нэр үе үеийн бич­гийн мэргэдийн оюун бодлын түлхүүрийг үл амраажээ.  Энэхүү нэрийн учир шалтгааныг сонирхон судалбаас дараах таамаглалууд урган гарч ирдэг. 
"Богд Очирваань Отгонтэнгэр уулын тухай товчхон" цааш унших »
Нарны бүтэн хиртэлт - Монгол 2008
2008 оны 8-р сарын 1-нд Гринвичийн цагаар 11 цагт, орон нутгийн цагаар 18 цагт нарны бүтэн хиртэлт боллоо. Энэ удаагийн нарны бүтэн хиртэлт  Канад ул­сын нутаг дэвсгэрээс эхлэн Грийнланд, Орос, Монгол Ул­сын газар нутгийг дайран Хятадын нутагт дууслаа. Нарны бүтэн хиртэлтийн гол шугам Баян-Өлгий аймгийн Улаанхус, Алтай, Булган, Ховд аймгийн Булган, Алтай, Үенч сумдын нутаг дэвсгэрийг дайран өнгөрсөн.  Манай орныг дайран өнгө­рөх нарны бүтэн хиртэлтийн гол шугамын бүсийн өргөн нь 240 км байлаа.  Нарны хиртэлт гэдэг одон орны нэгэн сонирхолтой үзэг­дэл нь сарны хавтгай нарыг халхласнаар конус маягийн сүүдэр дэлхийн гадаргуутай огтолцсоноор үүсдэг.  Нарны бүтэн хиртэлтийн үед нарны агаар мандлын хамгийн гадна талын дав­хар­га болох титэм тод ялгаран харагддаг. Нарны титэм сул эрчимтэй цацраг гаргадаг тул энгийн үед нарны гэрэлт мандлын гэрэлд дарагдан харагддаггүй бөгөөд нарны бүтэн хиртэлтийн үед л ажиглах боломжтой байдаг. 
"Нарны бүтэн хиртэлт - Монгол 2008" цааш унших »
(Нийт: 157)